De gemeente Tubbergen wil woningbouw mogelijk maken in de buurt van geitenhouderijen, ondanks waarschuwingen over mogelijke gezondheidsrisico’s voor omwonenden. Het plan zorgt voor discussie, omdat onderzoeken al jaren wijzen op een verhoogde kans op longontsteking voor mensen die dicht bij geitenstallen wonen.
De plannen van Tubbergen passen in een bredere landelijke trend waarbij gemeenten woningbouw realiseren in gebieden waar ook intensieve veehouderij aanwezig is. Dat gebeurt ondanks herhaalde waarschuwingen van onder meer de GGD.
Al sinds 2017 adviseren gezondheidsinstanties om terughoudend te zijn met bouwen in de buurt van geitenhouderijen. Onderzoek laat zien dat mensen die in de nabijheid van zulke bedrijven wonen een verhoogd risico hebben op longontsteking.
Ook de Gezondheidsraad benadrukte recent dat omwonenden van geitenhouderijen vaker luchtwegproblemen ontwikkelen en adviseert om afstandsnormen toe te passen bij nieuwe bouwplannen.
Toch kiezen gemeenten, waaronder Tubbergen, er regelmatig voor om woningbouw door te laten gaan. De belangrijkste reden is het aanhoudende woningtekort.
Uit landelijke analyses blijkt dat sinds 2019 tienduizenden woningen zijn gebouwd binnen enkele kilometers van geitenhouderijen.
Gemeenten geven daarbij aan dat het volgen van strikte afstandsnormen woningbouw op veel plekken vrijwel onmogelijk zou maken.
Ook in Tubbergen lijkt die afweging een rol te spelen: ruimte voor nieuwe woningen is schaars, terwijl de vraag blijft groeien.
De risico’s rond geitenhouderijen zijn al langer bekend, onder meer sinds de Q-koortsuitbraak tussen 2007 en 2010. Sindsdien is er steeds meer onderzoek gedaan naar de effecten van veehouderij op de gezondheid van omwonenden.
Daaruit blijkt onder meer dat:
Tegelijk is er nog geen landelijke, harde afstandsnorm vastgesteld, waardoor gemeenten zelf afwegingen blijven maken.
De situatie in Tubbergen laat zien hoe ingewikkeld de keuzes zijn. Aan de ene kant is er een grote behoefte aan nieuwe woningen, aan de andere kant spelen gezondheids- en leefbaarheidsvragen.
Voor omwonenden en toekomstige bewoners kan dat leiden tot onzekerheid. Zij moeten vertrouwen op de afweging van de gemeente, terwijl de wetenschappelijke discussie nog niet volledig is afgerond.
De plannen in Tubbergen illustreren een breder probleem in Nederland: ruimtegebrek dwingt gemeenten om moeilijke keuzes te maken. De combinatie van druk op de woningmarkt en de woningnood en gezondheidsrisico’s zorgt voor een spanningsveld dat voorlopig niet eenvoudig op te lossen is. Zolang er geen landelijke regels zijn, blijft het aan gemeenten om zelf te bepalen hoe dicht woningen bij intensieve veehouderij mogen komen te liggen.
Bronnen: AD / Tubbergen, Gezondheidsraad, Follow the Money, sectoronderzoek (april 2026)
